Hải Phòng phát huy truyền thống, tự hào, tự tin đi đầu trong kỷ nguyên mới
Cách đây 71 năm (13/5/1955 – 13/5/2026), những tên lính Pháp cuối cùng buộc phải cúi đầu rời Hải Phòng, nhân dân thành phố cảng hân hoan chào đón Bộ đội Cụ Hồ tiến vào tiếp quản thành phố. Đây là ngày có giá trị lịch sử rất quan trọng, chấm dứt thời kỳ đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân cũ, không chỉ của Đảng bộ nhân dân Hải Phòng mà còn của nhân dân toàn miền Bắc và của cả nước. Ngày 13/5/1955 được đánh dấu là sự kiện giải phóng Hải Phòng. Từ đây mở ra 1 chương sử mới, thời kỳ phát triển mới trong lịch sử Đảng bộ, lịch sử cách mạng và lịch sử của thành phố Hải Phòng, đưa thành phố bước vào thời kỳ cách mạng mới để khôi phục kinh tế, phát triển văn hóa - xã hội.
Ngày 21/7/1954 hiệp định Giơ-ne-vơ được ký kết và theo hiệp định này thì các quyền dân tộc cơ bản của Việt Nam, Lào, Campuchia được công nhận, đó là độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ. Hiệp định cũng quy định rằng chấm dứt chiến tranh ngừng bắn và thực hiện tập kết chuyển quân theo khu vực và thời gian quy định.
Lúc bấy giờ ở Việt Nam lấy vĩ tuyến 17 làm ranh giới quân sự tạm thời để lực lượng 2 bên sẽ tập kết về 2 phía và sau 1 khoảng thời gian thì quân Pháp sẽ rút khỏi miền nam là 2 năm. Nhân dân 2 miền Nam - Bắc tiến hành tổng tuyển cử tự do để thống nhất đất nước và để có thời gian cho các bên thực hiện tập kết chuyển quân ở mỗi vùng…
Hải Phòng nằm trong khu vực này. Bởi vậy sau hiệp định Giơ-ne-vơ thì Hải Phòng chưa được giải phóng và vẫn là nơi đóng quân của quân đội Pháp... Chúng một mặt luôn tìm cách dụ dỗ và cưỡng bức quần chúng di cư vào nam, nhất là với quần chúng tôn giáo, mặt khác tiến hành những hoạt động phá hoại trên các mặt cơ sở kinh tế, văn hóa... trước khi chúng rút đi. Chính vì thế cuộc đấu tranh để thi hành hiệp định Giơ-ne-vơ nói chung, tiếp quản Hải Phòng nói riêng tuy là không có tiếng súng, không phải chiến đấu vũ trang như trước đó, nhưng cũng hết sức cam go. Đấy là bối cảnh chung của sự kiện giải phóng Hải Phòng ngày 13/5/1955.
Cuộc đấu tranh giải phóng Hải Phòng gắn liền với cuộc đấu tranh thi hành hiệp định Giơ-ne-vơ. Lúc bấy giờ Đảng bộ thành phố Hải Phòng cùng với nhân dân, lãnh đạo nhân dân đấu tranh chống địch, dụ dỗ cưỡng bức… di cư vào Nam, tuyên truyền để làm rõ những âm mưu, thủ đoạn của kẻ thù. Tuy là không ngăn chặn được toàn bộ nhưng cũng làm thất bại 1 phần ý đồ của đối phương.
Ngoài các hình thức tuyên truyền, tích cực vận động quần chúng đấu tranh bảo vệ các cơ sở kinh tế, các cơ sở văn hóa mà trong đó nổi lên là đấu tranh giai cấp công nhân trong thành phố, bảo vệ các nhà máy, cơ sở sản xuất, không cho địch tháo dỡ các chi tiết, kỹ thuật hoặc các bản sơ đồ về máy móc, trang thiết bị nhằm giữ vững và ổn định sản xuất sau khi hiệp định Giơ-ne-vơ được ký kết.
Cuộc đấu tranh này kéo dài trong suốt 300 ngày, cho đến ngày 13/5/1955 quân Pháp rút khỏi Hải Phòng thì vừa kết thúc quá trình đấu tranh thi hành hiệp định Giơ-ne-vơ trên địa bàn thành phố. Đêm 12 tháng 5, nhân dân Hải Phòng không ngủ. Rạng sáng ngày 13/5/1955, đường phố đã chật kín người. Nhân dân nội thành xuống đường hoà cùng nhân dân ngoại thành đón mừng đội quân giải phóng tiến vào thành phố. Bộ đội tiến tới đâu, rừng cờ hoa nở ra tới đó. Nhà nhà mở tung cửa vẫn khép kín lâu nay. Hải Phòng rực rỡ cờ hoa, biểu ngữ và những bộ quần áo đẹp, đón chào những người con thân yêu của mình. Sắc cờ hoa rạng trên gương mặt mỗi người, ánh lên niềm vui vô tận mừng ngày giải phóng. Nhiều người sung sướng quá ùa vào giữa hàng quân, ôm chầm anh bộ đội, gửi gắm lòng tin yêu cảm phục vô bờ. Không ai để ý tới đội quân Pháp đang lầm lũi bước ra Cảng, xuống tầu. Lá cờ ba sắc bị kéo xuống, đánh dấu sự sụp đổ hoàn toàn của chế độ thực dân trên miền Bắc Việt Nam. Chiều 13 tháng 5, người dân đất Cảng được chứng kiến cảnh tượng những tên lính Pháp xâm lược cuối cùng cuốn gói ra đi trên chiếc tàu đổ bộ. Hải Phòng sạch bóng quân thù, miền Bắc hoàn toàn giải phóng. Thành phố cảng sôi động khi đoàn xe lửa rước cờ đỏ sao vàng và ảnh Bác Hồ tiến vào Cảng. Nhà máy, công sở và những con tầu đồng loạt cất lên hồi còi dài chào mừng ngày lịch sử quang vinh của đất cảng, của dân tộc.
Trải qua 40 năm thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, Đảng bộ, quân và dân thành phố đã luôn đi đầu, giành được những thành tựu nổi bật, khá toàn diện trên các lĩnh vực, trở thành vùng động lực phát triển quan trọng của đất nước.
Ngày 1/7/2025, thành phố Hải Phòng và tỉnh Hải Dương hợp nhất thành thành phố Hải Phòng với vị thế và tiềm lực phát triển mới. Quy mô kinh tế của thành phố đứng thứ ba cả nước. Tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, liên tục nhiều năm duy trì ở mức 2 con số.
Cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Chất lượng tăng trưởng được nâng cao. Gờ ri đi pi GRDP bình quân đầu người đã tiệm cận mức thu nhập trung bình cao. Xây dựng, phát triển văn hóa, xã hội đạt nhiều thành tựu quan trọng, luôn ở tốp đầu cả nước về phát triển giáo dục - đào tạo; y tế; giải quyết việc làm, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; xây dựng và phát triển văn hóa là nền tảng tinh thần xã hội.
Với quan điểm “An sinh xã hội đi trước một bước so với phát triển kinh tế”, là địa phương dẫn đầu cả nước về thực hiện các chính sách xã hội, chăm sóc người có công, xã hội hóa công tác bảo đảm an sinh xã hội, cơ bản không còn hộ nghèo.
Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân được cải thiện và nâng cao. Quốc phòng - an ninh được củng cố và giữ vững. Đảng bộ và hệ thống chính trị của thành phố luôn được quan tâm xây dựng trong sạch, vững mạnh, ngang tầm với yêu cầu, nhiệm vụ được giao.
Những thành tựu mà Đảng bộ, quân và dân thành phố giành được trong 71 năm qua có ý nghĩa quan trọng, là nền tảng vững chắc để thành phố quyết tâm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội 14 của Đảng, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025 - 2030 là: “Xây dựng Hải Phòng trở thành thành phố cảng biển công nghiệp hiện đại, văn minh, sinh thái và đáng sống tầm cỡ khu vực Đông Nam Á; tiên phong trong công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đổi mới sáng tạo; là trung tâm kinh tế biển, du lịch chất lượng cao, dịch vụ - logistics và năng lượng sạch hàng đầu cả nước, trung tâm quốc tế về đào tạo, nghiên cứu, ứng dụng và phát triển khoa học - công nghệ biển. Đời sống vật chất và tinh thần của Nhân dân được nâng lên cao, an sinh và phúc lợi xã hội toàn diện, tiệm cận các thành phố tiêu biểu trong khu vực; quốc phòng - an ninh - trật tự an toàn xã hội vững chắc. Đảng bộ và hệ thống chính trị thành phố đoàn kết, có năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu cao, cán bộ tiêu biểu về bản lĩnh, trí tuệ và khát vọng cống hiến; đi đầu trong xây dựng mô hình Chủ nghĩa xã hội gắn với con người Xã hội chủ nghĩa”.
Phát huy truyền thống 71 năm, Hải Phòng hôm nay tự hào, tự tin đi đầu trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên phát triển đất nước Việt Nam hùng cường, văn minh, hạnh phúc dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam quang vinh.